It-Teatru Manoel fil-Belt Valletta, mibni fl-1731 taħt il-patroċinju tal-Gran Mastru António Manoel de Vilhena, huwa magħruf għall-istorja rikka tiegħu u għall-produzzjonijiet artistiċi li ospita matul is-snin. Madankollu, kultant huma l-iżgħar skoperti arkeoloġiċi li jagħtuna l-aktar tagħrif interessanti dwar il-ħajja ta’ kuljum ta’ dawk li kienu jżuru dan it-teatru storiku.
Fost dawn l-iskoperti hemm numru ta’ frammenti ta’ pipi tat-tafal tal-istil chibouk. Għalkemm jistgħu jidhru sempliċi mal-ewwel daqqa t’għajn, dawn il-biċċiet kienu parti mill-esperjenzi ta’ kuljum tal-patruni tat-teatru fis-seklu 18. Xi wħud minnhom huma mżejna b’motifi dekorattivi dettaljati, inkluż disinn li jirrappreżenta wiċċ ta’ tifel, li joffri ħarsa unika lejn il-kultura, id-divertiment u l-interazzjoni soċjali ta’ dak iż-żmien.
Dawn il-pipi jqajmu mistoqsijiet interessanti dwar il-konverżazzjonijiet li kienu jsiru fil-kurituri u l-ispazji tat-teatru. X’aħbarijiet kienu jinqasmu? Liema stejjer jew għajdut kienu jiddominaw id-diskussjonijiet bejn dawk li kienu jattendu għall-wirjiet?
Il-frammenti reġgħu nstabu waqt investigazzjonijiet arkeoloġiċi mwettqa mis-Superintendence of Cultural Heritage (SCH) fl-2017. Wara li ġew imnaddfa, irreġistrati u ppreservati, illum għadhom qed jiġu studjati fil-laboratorji tal-SCH biex jgħinu lir-riċerkaturi jifhmu aħjar il-ħajja ta’ individwi li ħafna drabi ma jidhrux fid-dokumenti storiċi.
Permezz tal-istudju tal-“bijografija” ta’ dawn l-oġġetti, l-attenzjoni tinbidel mill-figuri prominenti u l-monumenti magħrufa lejn l-esperjenzi reali tan-nies ordinarji. Dawn il-pipi tat-tafal joffru evidenza prezzjuża dwar ix-xejriet tal-konsum, il-kummerċ, il-ħajja soċjali u l-bidliet kulturali li sawru Malta matul is-seklu 18.
