Il-Ħelu tal-Festi: Wirt Għarbi li Għadu Ħaj f’Malta

Featured, Ġrajjiet Malta, Terminoloġiji, X'Inhu Għaddej?Leave a comment

Skont ir-riċerkatur Evarist Bartolo, ħafna mill-ħelu tradizzjonali li għadna ngawdu sal-lum, bħall-kannoli, il-qubbajt, il-granita u l-marżpan, ma nħolqux lokalment iżda waslu fil-gżejjer tagħna permezz tal-influwenza Għarbija li nfirxet fi Sqallija bejn is-snin 827 u 1091. Flimkien ma’ dawn it-tradizzjonijiet kulinarji, l-Għarab introduċew ukoll prodotti agrikoli ġodda bħall-kannamieli, il-larinġ, il-lumi, il-ġunġlien, diversi ħwawar u l-użu tal-lewż…

David Attard u Nathan Anthony Pace fil-Lista tad-Dekan – Kisbu marki għoljin b’mod konsistenti

Featured, Terminoloġiji, X'Inhu Għaddej?Leave a comment

Id-Dipartiment tal-Malti sellem b’sodisfazzjon kbir il-kisba ta’ żewġ studenti tat-tielet sena, David Attard u Nathan Anthony Pace, li rnexxielhom jidħlu fil-Lista tad-Dekan. Din ir-rikonoxxenza prestiġjuża waslet grazzi għall-prestazzjoni akkademika eċċellenti li wrew matul l-ewwel sentejn tal-kors tagħhom, fejn kisbu marki għoljin b’mod konsistenti. Id-Dipartiment esprima l-kburija tiegħu għal dawn iż-żewġ studenti, filwaqt li faħħar id-dedikazzjoni,…

Top il-Full: Programm tar-radju dwar il-Malti, b’differenza

Featured, Terminoloġiji, X'Inhu Għaddej?Leave a comment

Matul is-snin, għadd ta’ xandara, fil-programmi tagħhom dwar il-lingwa Maltija, ippreżentaw il-Malti bħala lsien li għandu jaffaxxinana minħabba l-istorja tiegħu, l-etimoloġija ta’ kliemu, u l-modijiet kważi xjentifiċi ta’ kif għandek tiktbu. L-eċċezzjonijiet jeżistu, imma l-ħsieb li l-ilsien Malti huwa suġġett tal-istudju, altru milli ħaġa ħajja li ngħixuha u ngħajxuha kuljum, donnu baqa’ prevalenti. Mhux għax…

It-tradizzjoni orali Maltija tingħata xeħta moderna b’serje ġdida ta’ filmati kreattivi

Featured, TerminoloġijiLeave a comment

Id-Dipartiment tal-Malti fil-Fakultà tal-Arti tal-Universitả ta’ Malta bħalissa qiegħed itella’ serje ta’ filmati qosra fuq Facebook, Instagram, u Tiktok bħala parti mill-proġett tat-Tradizzjoni Orali. Dawn il-filmati jiċċelebraw oqsma differenti tat-tradizzjoni orali Maltija, bħalm’huma t-taqbiliet, il-laqmijiet, il-lingwaġġ tas-snajja’, il-leġġendi, iċ-ċajt, u l-istejjer popolari. Il-Prof. Adrian Grima, il-Kap tad-Dipartiment tal-Malti, jiddeskrivi t-tradizzjoni orali bħala “dak il-wirt kulturali…

Għaliex il-Maltin spiss tismagħhom jikkritikaw lil Malta stess? Tissejjaħ ‘Culture Cringe’ – Aqra Iżjed!

Featured, Terminoloġiji, X'Inhu Għaddej?Leave a comment

Il-fenomenu li qed insemmu jista’ jissejjaħ b’termini differenti skont il-kuntest: “Cultural cringe” – terminu li joriġina l-Awstralja u jirreferi għat-tendenza ta’ poplu jħoss li l-kultura jew it-tradizzjonijiet tiegħu huma inferjuri għal dawk ta’ pajjiżi oħra, minkejja li jkun kburi bil-pajjiż tiegħu. Patrijottizmu kostruttiv – imħabba lejn pajjiżek iżda b’disponibbiltà li tikkritikah, billi temmen li billi…

Il-Borma Li Tfewwaħ Il-Knejjes F’Dawn Il-Jiem…

Avvenimenti Kulturali, Featured, TerminoloġijiLeave a comment

Bħal-lum Ħamis ix-Xirka u fil-jiem tal-Ġimgħa Mqaddsa, spiss inxommu dik li tissejjaħ il-borma. Apparti fil-knejjes, issibha wkoll fil-wirjiet u saħansitra anke fid-djar fejn jgħixu d-dilettanti ta’ dawk li jħobbu dak kollu li għandu x’jaqsam mal-Ġimgħa Mqaddsa. Hija litteralment borma; suppost taċ-ċaqquf għalkemm saret issir anke f’borma veru tat-tisjir minħabba prattiċità. L-ingredjenti tagħha joħolqu riħa partikolari…

Qwiel U Idjomi Marbuta Mal-Milied…

Featured, TerminoloġijiLeave a comment

Il-Milied iservi ta’ pawża mill-ħajja ta’ kuljum… almenu dari iħjed mil-lum għaliex preżentament, din il-festa mtliet b’bosta attivitajiet li kważi kważi saru qadi li trid tagħmel ħalli ħadd ma jieħu għalih. Imma meta l-ħajja kienet aktar trankwilla, il-Milied kien ifisser waqfien mix-xogħol, rilassament u għaqda tal-familja iżjed mil-lum. Fil-ktieb ta’ J.S Manduca u Ġorġ Mifsud…

Kontu Tafu Li L-Ewwel Bolla Bil-Kolla Fid-Dinja Kellha Fuqha Timbru Tas-Salib Ta’ Malta?

Featured, TerminoloġijiLeave a comment

Iva hekk hu, l-ewwel bolla li kellha l-kolla fuq wara ħarġet fl-Ingilterra fl-1840 u kienet magħrufa bħala l-‘Penny Black‘. Ovvjament bolla meta tinuża tkun ittimbrata u l-ewwel timbru li ntuża fuq il-bolli (ġieli jissejħu wkoll bolol) fl-Ingilterra, kien is-Salib ta’ Malta bil-linka ħamra. Is-Salib ma kienx sar ippuntat kif nafuh imma ngħata forma aktar fit-tond.…

Illum Jibdew Il-Kwaranturi. Taf Xi Jfissru?

Featured, Terminoloġiji, X'Inhu Għaddej?Leave a comment

Il-kelma Kwaranturi ġejja mit-Taljan Quarant’ore li tirreferi għall-40 siegħa ta’ espożizzjoni tas-Sagrament b’adorazzjoni ma taqtax. L-intenzjoni tagħhom huma li dawn l-40 siegħa jfakkru l-40 siegħa li l-ġisem ta’ Kristu dam fil-qabar qabel ma rxoxta mill-mewt. Għalhekk it-tifsira tagħhom hija kemm devozzjonali kif ukoll teoloġika. Il-knejjes fit-tradizzjoni jkunu miftuħin anke matul illejl fejn anke jintrama l-artal…